Koronawirus-ważne porady!

Co to za choroba?

 

Koronawirus SARS COV-2 wywołuje chorobę podobną do grypy, która u niektórych osób (około 20 proc.) może doprowadzić do poważnych powikłań płucnych, a u około 1 do 3 proc. - do zgonu. Nie ma skutecznego lekarstwa. U większości chorych wystarcza postępowanie jak przy grypie: leżenie w łóżku, picie dużej ilości płynów, leki przecigorączkowe (Polopiryna, Paracetamol, Ibuprofen i podobne).

Specjalistyczne leczenie szpitalne potrzebne jest tylko tym chorym, którzy mają duże trudności z oddychaniem.

Choroba objawia się najczęściej pięć dni po zarażeniu i trwa do 2 tygodni u 80 procent ludzi. Dzieci chorują najczęściej łagodnie. Najbardziej narażone na ciężki przebieg choroby są osoby starsze z wieloma przewlekłymi chorobami i dlatego powinniśmy wszyscy zadbać, aby ich nie zarazić. 

Jak można się zarazić? 

 

Można się zarazić koronawirusem od osoby chorej wyłącznie przez usta i nos, być może również spojówkę. Najczęściej dochodzi do zakażenia, kiedy chory kaszle, a my wdychamy aerozol drobnych kropelek jego śliny. Jeżeli chory kaszle przez maseczkę, ryzyko jest o wiele mniejsze. Na świeżym powietrzu chory też nas nie zarazi, jeżeli tylko nie kaszle nam z bliska prosto w twarz. Wirus nie przenika przez skórę. 

Dotykając przedmiotów, na które ktoś nakaszlał, nie zarazimy się, jeżeli tylko skażonymi rękami nie będziemy np. dłubali w nosie, czy dotykali ust. Dlatego należy często myć starannie ręce wodą z mydłem. 

Czy wirus może przenosić się za pomocą żywności?

 

Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) opublikował w dniu 9.03.2020 roku stanowisko, iż zgodnie z aktualną wiedzą nie ma dowodów na to, że żywność może być źródłem lub pośrednim ogniwem transmisji wirusa SARS COV-2.

 

 

Obróbka termiczna a koronawirus

 

Koronowirusy potrzebują do namnażania gospodarza, którym jest człowiek. Dokładna obróbka termiczna niszczy wirusa, ponieważ koronawirus ulega zniszczeniu gdy zastosuje się odpowiednią kombinację czasu i temperatury np. 60stC przez 30 min. Tak więc w przypadku mięsa, produktów surowych, typowa obróbka cieplna eliminuje zanieczyszczenie mikrobiologiczne, w tym również SARS COV-2.

Jak się chronić i unikać choroby:

 

obejrzyj pouczający film klikając w poniższy obrazek

 

 

1. W domu, na świeżym powietrzu (na ulicy, na boisku, na spacerze w lesie itp.), we własnym samochodzie jesteśmy bezpieczni. 
2. Jak najwięcej spraw załatwiamy przez telefon i internet, a nie osobiście. 
3. Jeżeli nie musisz - unikaj zamkniętych pomieszczeń: lokali, sklepów, autobusów, pociągów i innych miejsc, w których w zamkniętej przestrzeni przebywa dużo ludzi. 
4. Myj często ręce wodą z mydłem, kiedy przebywasz poza domem albo kiedy wracasz do domu. Nie dotykaj ręką twarzy. Nie witaj się z innymi podając rękę. 
5. Zakupy rób rzadziej, na przykład raz w tygodniu, aby ograniczyć kontakt
   z większą liczbą przypadkowych ludzi w sklepie. 
6. Unikaj wszystkich niekoniecznych kontaktów z przypadkowymi ludźmi (konferencji, kina, teatru, centrów handlowych, imprez domowych z większą ilością uczestników, szkoleń). 

Osoby starsze

Dzieci zarażone koronawirusem mają najczęściej łagodny przebieg choroby. Odwrotnie jest u osób starszych. Niestety w przypadku osob powyżej 80 roku życia 15 % chorych ma ciężkie powikłania.

Ryzyko ciężkich powikłań jest jeszcze większe, gdy osoba starsza ma jakieś przewlekłe choroby: cukrzycę, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, przewlekłą chorobę płuc, chorobę nowotworową lub jest po ciężkiej operacji.

Dlatego szczególnie seniorzy powinni unikać wszelkich niepotrzebnych kontaktów z innymi ludźmi, odwiedzin i spotkań, aby się przypadkowo nie zarazić. Bezpieczni są w domu i na spacerze na świeżym powietrzu, spotykając się z najbliższymi ludźmi, którzy wiedzą, że są zdrowi. Warto poprosić telefonicznie rodzinę, sąsiadów, czy znajomych o zrobienie niezbędnych zakupów i dostarczenie ich do domu. Warto też rozważyć udział we mszy świętej transmitowanej przez telewizję. 

Dzieci szkolne, studenci

 

Dane opublikowane przez WHO potwierdzają, że choroba zdecydowanie rzadziej dotyka dzieci i ma u nich łagodniejszy przebieg. Osoby poniżej 19. roku życia stanowią tylko 2,4% zakażonych. 

Zawieszono działanie szkół jednak po to, aby ograniczyć ryzyko rozprzestrzeniania się choroby. Jak wynika z badań, choć dzieci i młodzież w większości chorują łagodnie, mogą jednak zakazić na przykład swoich dziadków, czy babcie. Dlatego uczniowie i studenci w okresie zawieszenia działalności szkół nie powinni spotykać się w większych grupach w pomieszczeniach zamkniętych. Bezpieczne są wszystkie zajęcia domowe lub na świeżym powietrzu. Należy unikać picia z tej samej butelki, wspólnego jedzenia tego samego ciastka  ( popularnego „daj gryza”). 

 

 

Kiedy podejrzewać u siebie zarażenie koronawirusem 

 

Aby myśleć o tym, że zachorowaliśmy, muszą być spełnione trzy warunki:

1. Kontakt - wyjazd do obszaru, w którym jest aktywna epidemia albo bezpośredni bliski kontakt osobą chorą. 
2. Najczęściej pięć dni po kontakcie: gorączka 38 stopni C lub więcej
   i osłabienie. 
3. Kaszel suchy, trudności z oddychaniem. 

Co robić, gdy podejrzewamy zakażenie? 

 

Osoba, która podejrzewa u siebie zarażenie koronawirusem, nie powinna zgłaszać się do przychodni ani do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego.

Zgodnie z aktualnymi wytycznymi Głównego Inspektora Sanitarnego lekarz
w przychodni albo w SOR nie ma prawa nawet takiej osoby zbadać. Powinien odizolować takiego chorego i zamówić specjalny transport, który przewiezie go do jednego ze szpitali zakaźnych.

Najlepiej zadzwonić do swojej przychodni i skontaktować się z lekarzem. Lekarz ma prawo udzielić porady telefonicznej i wystawić na jej podstawie elektroniczne zwolnienie z pracy do 14 dni.

W czasie takiego zwolnienia trzeba stosować leczenie jak w grypie (odpoczynek, leki przeciwgorączkowe, picie dużej ilości płynów). Konieczna jest samoobserwacja i mierzenie dwa razy dziennie temperatury. Jeżeli pojawią się duszność i kłopoty
z oddychaniem, trzeba zadzwonić na całodobowy numer 112, pod którym dyżurują ludzie organizujący niezbędną pomoc. 

Można też zasięgnąć porady dzwoniąc:

-  pod całodobowy numer informacji NFZ 800 190 590

lub

- do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Szamotułach (61) 29 21 534 (wew. 524, 527, 570) lub po godzinach urzędowania i w dni wolne od pracy numer komórkowy 500 062 249.

Kwarantanna 

 

Osoby, które mieszkają lub pracują w bliskim kontakcie z osobą, która zachorowała, powinny podlegać 14-dniowej kwarantannie. W tym celu należy zadzwonić do Stacji Sanepid (telefony powyżej), aby powiadomić o kontakcie z osobą chorą i uzyskać postanowienie o kwarantannie, które jest równoważne ze zwolnieniem lekarskim.

W czasie kwarantanny należy pozostawać w domu, poprosić telefonicznie sąsiadów czy znajomych o dostarczanie pod drzwi potrzebnych zakupów.

Wiemy już, że choroba ujawnia się najczęściej po pięciu dniach od zakażenia, ale zdarzają się osoby z dłuższym okresem wylęgania - dlatego kwarantanna trwa 14 dni. Ze statystyk chińskich i włoskich wiadomo, że rodzina i bliscy osoby chorej mieszkające razem zarażają się w około 10 proc. przy zachowaniu najprostszych zasad ochrony przed zarażeniem (opisanych wyżej).

Kwarantannie nie podlegają lekarze i pielęgniarki oraz osoby z ważnych społecznych służb, dlatego proszę się nie dziwić, że pracują w maseczkach i innych środkach ochrony osobistej. 

Maseczki 

 

Maseczka chirurgiczna (lub inna z kilku warstw tkaniny) chroni przed przenoszeniem koronawirusa, kiedy używa jej osoba chora, kaszląca. Drobne kropelki zawierające wirusa, nie rozpylają się wtedy w powietrzu tylko osiadają na maseczce. Maseczka zmniejsza też ryzyko zakażenia u osób pielęgnujących chorych w zamkniętych pomieszczeniach, kiedy musi dochodzić do bliskiego kontaktu. Noszenie maseczki na otwartych przestrzeniach lub w pomieszczeniach, gdzie nie ma bliskiego (poniżej 1 metra) kontaktu z większą liczbą ludzi - jest bez sensu, przed niczym nie chroni. 

Komunikacja publiczna 

Należy ograniczyć się tylko do rzeczywiście koniecznych przejazdów komunikacją publiczną (autobusy, tramwaje, pociągi). Jeżeli to możliwe - należy zadbać o częste wywietrzenie pojazdów. Jeżeli to możliwe zachować odległość ponad 1 metra od innych ludzi. Maseczka na twarzy zmniejsza ryzyko przypadkowego zarażenia
w czasie przejazdów. Osoby chore, podejrzane o chorobę, lub w czasie kwarantanny nie powinny w ogóle używać środków komunikacji publicznej. 

Higiena osobista 

 

Bardzo ważne jest zachowanie zasad higieny osobistej. Poza domem i po przyjściu do domu należy starannie myć ręce. Dla zwiększenia bezpieczeństwa własnego i swoich bliskich warto często po przyjściu do domu brać prysznic.

Ważne jest też zadbanie o dobrą odporność: odpowiednia długość snu, zdrowe odżywianie. Nie ma argumentów naukowych, które potwierdzają skuteczność leków, czy suplementów diety w zmniejszaniu ryzyka zarażenia korona wirusem, czy podnoszeniu odporności. Aby zapobiegać zarażeniu nie są potrzebne płyny dezynfekcyjne, wystarczy zwykłe mydło i środki czyszczące często stosowane.

Wizyty u lekarza

 

Należy unikać wizyt u lekarza, jeżeli nie są absolutnie konieczne. Zwykłe przeziębienia nie wymagają wizyty w przychodni, można je leczyć samodzielnie w domu (leżenie w łóżku, leki przeciwgorączkowe, picie dużej ilości płynów).  Przepisy ustanowione na czas epidemii dopuszczają możliwość porady telefonicznej -  zwolnienie do 14 dni można uzyskać telefonicznie (teleporada z lekarzem rodzinnym w swojej przychodni). 

Trzeba też odłożyć wszelkie wizyty profilaktyczne, czy kontrolne wizyty u lekarza. Warto zadzwonić do przychodni, jeżeli potrzebujemy po prostu przedłużenia recepty, na leki które przyjmujemy na stałe. Można taką receptę odebrać nie czekając w poczekalni na wizytę u lekarza.

Podróże

 

Zalecane jest odwołanie wszelkich wyjazdów, które nie są konieczne, związane z pracą, czy konieczną pomocą dla bliskich. Nierozsądnym rozwiązaniem jest wysyłanie dzieci szkolnych do rodziny czy znajomych; odwołane zajęcia w szkołach to nie są wakacje. Wszystkie nasze plany na najbliższą przyszłość wymagają starannego przemyślenia i zapewne będą musiały ulec istotnym zmianom. 

Praca 

 

Bardzo ważną rzeczą jest utrzymanie bieżącej pracy zakładów, telekomunikacji, handlu i usług. Dlatego nie powinniśmy uciekać z pracy na zwolnienie, czy urlop.

Trzeba natomiast przemyśleć zasady wykonywania pracy, aby ograniczyć kontakt z przypadkowymi osobami w zamkniętych pomieszczeniach, stosować przy kontaktach z klientami zasadę unikania bliskiego kontaktu. Jeżeli kontakt taki jest konieczny należy stosować maseczkę i jednorazowe rękawiczki.

Konieczne jest przestrzeganie zasad higieny osobistej, mycie rąk, mycie detergentami i ewentualna dezynfekcja powierzchni narażonych na dotykanie, kaszel wielu przypadkowych ludzi. W pracy biurowej o ile to możliwe, część pracy można wykonywać zdalnie - przez internet. 

Po co mam się dostosować? Niemcy a Włochy...

Jak długo to będzie trwało? 

 

Liczba zachorowań na początku epidemii szybko rośnie. W tej fazie zbiorowa odpowiedzialność i przestrzeganie zasad ma największe znaczenie. Nawet jeżeli nie zgadzamy się z ograniczającymi naszą swobodę regułami, powinniśmy je stosować.

Porównanie sytuacji w dwóch państwach UE tj. Włoch i Niemiec pokazuje, jak dużo można osiągnąć szybko wdrażając i odpowiedzialnie przestrzegając zasad profilaktycznych. W obu tych krajach pierwsze zachorowania wystąpiły tego samego dnia 15 lutego 2020 roku.

We Włoszech do 14 marca zachorowały 17 660, z których 1268 zmarło, a w Niemczech w tym samym czasie zachorowało 3 062 osób, z których 6 zmarły.
We Włoszech zbyt późno podjęto zdecydowane działania ograniczające rozwój epidemii.

Dzisiaj w Polsce od każdego z nas zależy, ile osób zachoruje i ile osób umrze. Epidemia w Chinach wygasa po trzech miesiącach, możliwe że u nas będzie wygasać szybciej, jeżeli będziemy odpowiedzialni.